Met deze verzorgingstips geniet je langer van jouw kamerplanten! (Deel 1)

Met deze verzorgingstips geniet je langer van jouw kamerplanten! (Deel 1)

18 september 2020 1 Door teleukwonen

Dat ik van planten houd dat is jullie vast wel bekend. Ik schreef al eerder een blogartikel waarin ik vertelde hoe je jouw planten kunt stylen in je woonkamer. In dit artikel vertel ik je alles over hoe je jouw planten het beste kunt verzorgen en in leven houdt. Geen “groene vingers”? Ik heb echt een hekel aan deze term! Als je jezelf goed kunt verzorgen, kun je ook goed voor je planten zorgen. Ik ga niet afzonderlijk planten bespreken, maar geef in dit artikel algemene tips, zodat je hiermee langer van jouw planten kan genieten.

De basiselementen die een plant nodig heeft om te kunnen groeien en in leven te blijven zijn natuurlijk licht, water en zuurstof.

Alles begint met een goede potgrond

Het begint allemaal bij de basis; een goede potgrond. Maar wat is nou een goede potgrond? Een goede potgrond zorgt er onder andere voor dat planten voldoende vocht en lucht bij de wortels krijgen, zodat je kunt genieten van mooie, gezonde planten en bloemen.

Er bestaan tientalen soorten potgrond. Het hoofdbestanddeel van al deze soorten is veen. Dit wordt ook wel turfstrooisel of tuinturf genoemd. Dat veen is bedoeld om het water goed vast te houden en te reguleren. Afhankelijk van het gebruik wordt het veen gemengd met ingrediënten als boomschors, kokos, compost, zand, meststoffen, cacaodoppen en kalk. Op deze manier zorgen structuur, samenstelling en voedingstoffen samen voor een goede kwaliteit grond waar planten graag in wortelen. Een ander hoofdbestanddeel van potgrond kan ook kokos zijn.

Welke soort potgrond kies je?

Universele potgrond bevat een basisbemesting, is pH neutraal en is voor de meeste planten geschikt. Maar er zijn ook soorten potgrond die zijn afgestemd op de behoeftes van planten, bijvoorbeeld: orchideeën potgrond, cactus potgrond en mediterrane potgrond. Laten we ervan uitgaan dat je niet je hele huis vol hebt staan met bijvoorbeeld orchideeën. Mocht dit wel het geval zijn dan kun je wel gericht een orchideeën potgrond gebruiken. Heb je net als ik allemaal verschillende planten? Ga dan niet allemaal verschillende soorten potgrond kopen, maar kies gewoon voor een voordelige, universele potgrond. Het verschil in percentages zijn immers maar minimaal.

Let er wel op bij het kopen van een zak potgrond, dat het een RHP keurmerk heeft. Met RHP-gecertificeerde potgrond zorg je namelijk voor een optimale start voor jouw planten. Het RHP-keurmerk vergroot de zekerheid op het gebied van kwaliteit, milieu, veiligheid en inhoud.

Kwaliteit

Er wordt voor de potgrond alleen gebruik gemaakt van grondstoffen waarvan de kwaliteit eerst is gecontroleerd. De grondstoffen worden vooraf onderzocht op onder andere onkruidzaden. Steekproefsgewijs worden batches van de geproduceerde potgrond gecontroleerd voordat de verpakkingen in tuincentrum, bouwmarkt of supermarkt liggen.

Milieu

Producenten van RHP-potgronden werken met respect voor het milieu. Na het winnen van het veen wordt er van het productieveld weer een natuurgebied gemaakt. De grondwaterstand wordt verhoogd, zodat de oersituatie zich weer kan herstellen. Op die manier ontstaat er in de toekomst opnieuw veengrond en komen er bovendien nieuwe natuurgebieden bij.

Veiligheid

De RHP-potgronden worden ook streng gecontroleerd op onder andere zware metalen en ziekteverwekkers voor plant en mens. Dat vergroot de veiligheid voor bijvoorbeeld kleine kinderen die vaak van alles in hun mond stoppen.

Inhoud

Met het RHP-keurmerk vergroot u ook de zekerheid dat de specificaties van het product en het volume zoals op de verpakking vermeld er ook daadwerkelijk in zitten. In de praktijk zijn verschillen van wel 25 procent geconstateerd bij potgronden zonder het RHP-certificaat.

Enne… vergeet de potgrond niet eens te verversen na zoveel jaar.

Voeding

In de potgrond zit voor een x aantal dagen/maanden aan voedingstoffen voor de plant. Na die tijd zijn de voedingsstoffen dus op en zul je dat dus aan moeten vullen. Als je geen voeding geeft krijgt je plant bladverkleuring, gaan de bladeren slap hangen en kan hij achterblijven in de groei. Maar ook kan je plant misvormde bladeren krijgen, of blijven ze wat kleiner dan normaal. In een wat extremer geval kan je plant zelfs blad laten vallen.

Wanneer en hoeveel voeding?

Tijdens het groeiseizoen, van maart t/m september, is het goed om wat extra voeding te geven. Op de verpakking van de voeding staat precies hoeveel en hoe vaak dit toegediend te worden.

In de herfst en winter geef je geen plantenvoeding, omdat de plant dan in ruststand gaat en groeien ze niet zo hard meer, de plant heeft dan dus geen extra voedingsstoffen nodig.

Geef trouwens ook nooit meer voeding dan er op de verpakking staat, ook niet als je het een keer bent vergeten. Als je dit wel doet kan dit de wortels van de plant beschadigen.

Verschillende vormen voeding

Je hebt verschillende vormen van kamerplantenvoeding, bijvoorbeeld: voedingskegeltjes, voedingsstaafjes en vloeibare voeding.

Voedingskegeltjes druk je in de grond bij de kamerplant. Het aantal kegeltjes is afhankelijk van de diameter van de pot.

Voedingsstaafjes gebruik je op dezelfde manier. Ook hier geldt het aantal staafjes is afhankelijk van de diameter van de pot.

Vloeibare voeding dien je toe aan het water in de gieter. Kijk voor de juiste dosering op de verpakking. Daarna geef je het water met daarin de voedingstoffen aan de plant.

Verschillende soorten voeding

Dan heb je nog voeding specifiek voor bijvoorbeeld bloeiende planten, cactussen en orchideeën. De 3 belangrijkste elementen in plantenvoeding zijn stikstof (N), fosfor (P) en kalium (K). Dit zijn niet de enige stoffen die in plantenvoeding zitten. Ze worden verder aangevuld met voedingselementen die je plant in een veel kleinere hoeveelheid gebruikt, bijvoorbeeld sporenelementen en biostimulanten. Sporenelementen zijn bijvoorbeeld ijzer, mangaan en zink. Deze sporenelementen zijn in hele kleine hoeveelheden aanwezig in de plantenvoeding, maar ze zijn wel heel belangrijk voor de plant. Ze zorgen dat de plant gezond gaat groeien en je kan dit vergelijken met vitamines die wij als mens nodig hebben. Maar ook stoffen die de wortelontwikkeling bevorderen, de biostimulanten, verbeteren de voedingsopname en maakt de planten sterker doordat het ziekte werende bacteriën stimuleert.

Welke voeding kies je?

Over het algemeen is een universele, organische, groene kamerplantenvoeding goed voor al je planten. Dus ga nou niet moeilijk dan en allemaal aparte plantenvoeding per soort kopen. De verschillen in de percentages zijn immers maar heel minimaal. Nog een bijkomend voordeel is dat je niet je hele kast vol hebt staan met allemaal verschillende flessen plantenvoeding.

Tips voor het geven van (vloeibare) voeding

Ga je vloeibare voeding gaat geven, zorg er dan voor dat de potgrond al wat vochtig is. Als de grond namelijk erg droog is en je geeft de plant water dan stroomt het water met daarmee een deel van de voedingsstoffen meteen onderuit de pot weg. En pas de hoeveel voeding ook af op de plant. Heb je bijvoorbeeld een bananenplant die supersnel groeit, dan kan deze zeker wel wat meer voeding gebruiken dan een langzame groeier, als bijvoorbeeld een vetplant. Een langzame groeier kun je dus minder vaak voeding geven dan een snelle groeier.

Water geven

Planten hebben water nodig. Op deze manier kunnen ze namelijk de voedingstoffen opnemen via hun wortels. Maar ze hebben zeker niet teveel nodig! Je planten laten verdrinken is een hele belangrijke doodsoorzaak bij kamerplanten. Je plant verdrinkt omdat de aarde te zompig is geworden en daardoor de wortels gaan rotten. Zompige aarde betekent dat er geen zuurstof meer in de aarde zit en daardoor kunnen de wortels geen voedingsstoffen meer opnemen.

Symptomen van teveel water

Twee belangrijke symptomen zijn geel blad en hangende bladeren of takken. Een plant zuigt zich vol met water en wordt daar sterk van. Als de plant gaat hangen kun je al concluderen dat de cellen niet vol met water zitten. Dat kan zijn omdat je al een tijdje geen water hebt gegeven, maar het kan ook zijn dat de plant niet meer in staat is het water wat in de pot zit naar boven te halen door bijvoorbeeld wortelrot. Hetzelfde geldt voor de geel geworden bladeren; de plant krijgt de voedingsstoffen niet meer omhoog waardoor na verloop van tijd het blad afsterft.

Als je hebt ontdekt dat jouw plant wortelrot heeft, stop dan met het geven van water en laat de plant rustig een paar weken uitdrogen. Laat de kluit in ieder geval goed droog worden voordat je weer water geeft. Daarna kun je het water geven weer langzaam opbouwen.

Maar hoeveel water heeft je plant nou eigenlijk nodig? Je hebt twee verschillende categorieën planten;

  • de vetplanten en cactussen
  • en de tropische planten
Hoeveel en hoe vaak?

Vetplanten en cactussen hebben weinig water nodig en tropische planten een stuk meer. Maar hoe herken je nou de plant? Soms weet je immers niet wat het is.

Vetplanten en cactussen hebben allemaal dik stug blad. Ze zijn gewend aan weinig water en hebben een systeem ontwikkeld om water in het blad op te slaan. Je kunt ze 1 keer in de twee weken water geven. En dan heb ik het over een klein scheutje! In de winter geef je ze geen water en laat je ze gewoon met rust.

De tropische planten herken je vaak aan een groot bladoppervlak, heel dun blad en ze zijn gewend aan een hoge luchtvochtigheid. De wortels zijn gewend aan af en toe een enorme tropische regenbui en dan weer zon en dan weer een enorme tropische regenbui en dan weer zon… Dit boots je thuis na. Dus niet elke dag een beetje water, maar 1 keer per week een flinke gieter, zodat de hele kluit lekker vochtig is. Daarna laat je de bovenste laag opdrogen. Zo voorkom je dat de wortels gaan rotten, maar krijgt je plant wel genoeg water.

Hanplanten en planten die hoog staan op bijvoorbeeld een kast, drogen sneller uit. Ook planten die in terracotta potten staan hebben vaker water nodig dan planten die in een plastic of geglazuurde pot staan. Dit komt omdat de aarde in een terracotta pot sneller uitdroogt, doordat terracotta poreus is. Het kan dus snel water opnemen en weer loslaten. Er verdampt dus niet alleen water van de bovenkant van de aarde, maar ook aan de zijkant van de pot. De kans op wortelrot is bij terracotta potten veel kleiner dan in een plastic of geglazuurde pot.

Een goede luchtvochtigheid

Je hebt vast weleens gehoord van luchtvochtigheid en dat dit goed is voor je planten. Veel van de planten die je in huis hebt zijn van tropische oorsprong. Dat betekent dat ze uit de regenwouden komen van bijvoorbeeld Midden Amerika of Azië. Daar is de luchtvochtigheid heel erg hoog. Dat wil zeggen dat er heel veel vochtdeeltjes in de lucht zitten. In huis is dat anders en dat heeft invloed op je planten.

De ideale luchtvochtigheid

Luchtvochtigheid is de hoeveel vocht die er in de lucht zit. Dit wordt uitgedrukt in percentages en je kan dit meten met een hygrometer. De ideale luchtvochtigheid in je huis ligt ongeveer tussen de 50 tot 60 procent. Maar als je bijvoorbeeld in de winter de verwarming aan hebt kan het lager zijn, bijvoorbeeld 20 procent. Het verschilt ook heel erg per huis. In sommige huizen is de luchtvochtigheid vanzelf al veel hoger en in andere is het juist veel lager. In de jungle kan de luchtvochtigheid heel erg hoog worden tot wel 90 procent. Je kunt je dan wel voorstellen dat dit een groot verschil is voor je plant.

Symptomen van een te lage luchtvochtigheid

Als de luchtvochtigheid te laag is kan je plant slap gaan hangen en krijgt het bruine randjes langs de bladeren. De bladeren kunnen ook gaan opkrullen. Dat kan dus komen door een te lage luchtvochtigheid. Vooral planten met grote bladeren hebben daar last van, bijvoorbeeld calathea’s en bananenplanten. Deze planten hebben echt een hoge luchtvochtigheid nodig om mooi blad te blijven houden. Als de luchtvochtigheid namelijk te laag is, verdampt er via het blad veel vocht, terwijl de wortels dat niet goed genoeg op kunnen nemen waardoor het blad dus gaat verdrogen. Heb je net als ik geen hygrometer in huis, maar wil je wel weten of de luchtvochtigheid te laag is in je huis, dan kun je het dus ook herkennen aan de bruine randjes aan de bladeren. Als je dat ziet komt dat vaak door een lage luchtvochtigheid. Maar je kan het ook zelf merken, doordat je last krijgt van een droge keel, een droge huid en een droge neus. Dat is vooral in de winter.

5 manieren om de luchtvochtigheid te verhogen

Stel dat je er achter bent gekomen dat je een te lage luchtvochtigheid hebt, dan kun je er gelukkig wat aan doen om die te verhogen. Dat kan op verschillende manieren.

Sprayen

De simpelste is gewoon door te sprayen. Je vult een plantenspuit met water en sprayt op de plant en de bladeren. Dit staat los van het water geven, dus je kunt dit ook niet echt teveel doen. Spray trouwens niet direct op planten die van die hele fijne haartjes hebben. De waterdruppeltjes kunnen daartussen blijven liggen en zo worden ze vatbaarder voor bijvoorbeeld schimmels. Bij alle andere planten kun je gewoon op het blad sprayen. Als je kalkvlekken ziet ontstaan, dan kun je kiezen voor regenwater.

Bakjes met water

Er zijn ook nog andere manieren om de luchtvochtigheid te verhogen. Je kunt bakjes water op je verwarming zetten of er aan hangen. Dit zorgt ervoor dat er met de warme lucht ook veel vocht verdampt. Let er dan wel op dat je zo nu en dan die bakjes schoonmaakt als je het water ververst. Anders kunnen er namelijk bacteriën in groeien.

Schotel met hydrokorrels met water

Als je heel plaatselijk de luchtvochtigheid wilt verhogen, dan kun je ook onder je plant een schotel met hydrokorrels leggen, daar giet je dan water in en daar zet je jouw plant op. Dit zorgt er dus voor dat de pot niet in het water staat en dat de plant niet zelf het vocht opneemt, maar dat het vocht juist verdampt en dat de luchtvochtigheid dus specifiek rondom deze plant wat hoger is.

Planten in groepjes zetten

Je kan ook meerder planten bij elkaar zetten. Dit zorgt ervoor dat er minder vocht uit de bladeren verdampt, omdat dit een beetje tussen de bladeren blijft hangen.

Luchtbevochtiger

Stel dat de luchtvochtigheid nou erg laag is, dan kun je wel blijven sprayen en bakjes water neerzetten, maar om het dan echt goed aan te pakken kun je een luchtbevochtiger aanschaffen. Zo’n apparaat verdampt vocht in de lucht en zorgt ervoor dat je in een keer veel meer vocht in de lucht krijgt. Het werkt beter dan je planten handmatig te sprayen. En als je er een koopt met een ingebouwde hygrometer dan is gaat hij vanzelf aan of uit wanneer het nodig is en heb je er zelf dus geen omkijken meer naar. Hoe vochtiger de lucht is, hoe gelukkiger je planten zijn. Maar laat de luchtvochtigheid niet te hoog worden, want dan heb je weer kan dat er schimmels gaan groeien en dat wil je niet. Dat heb ik een keer gehad bij een plant. Ineens zaten er twee paddenstoeltjes bij! Dus zorg ervoor dat de luchtvochtigheid niet hoger wordt dan 60 tot 65%.

Niet alle planten houden van een hoge luchtvochtigheid

Veel planten worden dus blij van een hoge luchtvochtigheid, maar het niet zo dat alle planten een hoge luchtvochtigheid nodig hebben, zoals bijvoorbeeld cactussen en vetplanten. Deze groeien van nature op plekken waar de luchtvochtigheid erg laag is. Deze planten hoef je dus niet te sprayen. Stel dat ze juist wel in een ruimte staan waar de luchtvochtigheid hoog is, dan kun je de plant minder water geven, omdat hij minder vocht verdampt.

Vond je dit interessante tips en wil je graag nog meer weten over het verzorgen van planten? 2 oktober komt deel 2 online!

Lees ook:

Beeld © Josine Dee/Te Leuk Wonen

*Bron: rhp.nl